Ε65: Μπορεί ένας νέος δρόμος να αλλάξει τον χάρτη των μετακινήσεων και της ανάπτυξης;

Η ολοκλήρωση του Ε65 δεν προσθέτει απλώς έναν ακόμη αυτοκινητόδρομο στο εθνικό δίκτυο. Διαμορφώνει έναν κάθετο οδικό άξονα που συνδέει την ΠΑΘΕ με την Εγνατία Οδό και φέρνει πιο κοντά τη Στερεά Ελλάδα, τη Θεσσαλία, τη Δυτική Μακεδονία και την Ήπειρο.

Τη συγκεκριμένη αναπτυξιακή διάσταση είχαν εξετάσει ήδη οι Σεραφείμ Πολύζος, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και Ευθύμιος Νάκας, πολιτικός μηχανικός, σε ακαδημαϊκή εργασία του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας για τον Ε65 και τις εναλλακτικές λύσεις σύνδεσής του με τον Βόλο. Η εργασία εξετάζει τις αναπτυξιακές επιπτώσεις του αυτοκινητοδρόμου, τις περιοχές που αναμένεται να επηρεαστούν περισσότερο και τη σημασία της σύνδεσης του Ε65 με τον Βόλο.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η επίδραση ενός αυτοκινητοδρόμου δεν σταματά στα όρια του νομού από τον οποίο περνά. Η μείωση του χρόνου μετακίνησης και η ευκολότερη πρόσβαση σε μεγαλύτερες αγορές μπορούν να αλλάξουν τις σχέσεις μεταξύ περιοχών, να διευκολύνουν τις μεταφορές και να επηρεάσουν το πού επιλέγουν να εγκατασταθούν επιχειρήσεις και δραστηριότητες.

Σύμφωνα με τη μελέτη, οι ισχυρότερες επιδράσεις εντοπίζονται σε περιοχές όπως η Φθιώτιδα, τα Γρεβενά, τα Ιωάννινα και η Δυτική Θεσσαλία. Σημαντικές επιπτώσεις αναμένονται επίσης σε Καρδίτσα, Τρίκαλα, Καστοριά και Κοζάνη, καθώς η νέα χάραξη μεταβάλλει την προσβασιμότητα και τις μεταξύ τους μετακινήσεις.

Για τις μεταφορές, η σημασία του Ε65 είναι ιδιαίτερα μεγάλη. Δημιουργεί έναν νέο οδικό άξονα από τη νότια Ελλάδα προς τη Δυτική Μακεδονία και την Ήπειρο, προσφέροντας στους μεταφορείς μια επιπλέον επιλογή πέρα από τις υφιστάμενες συνδέσεις. Αυτό μπορεί να επηρεάσει τόσο τον χρόνο όσο και το κόστος των μετακινήσεων, αλλά και τις επιλογές των επιχειρήσεων για τη μεταφορά προϊόντων.

Η βελτίωση της πρόσβασης δεν σημαίνει ότι όλες οι περιοχές θα αποκομίσουν τα ίδια οφέλη. Μια περιοχή που αποκτά γρήγορη πρόσβαση σε έναν μεγάλο αυτοκινητόδρομο μπορεί να προσελκύσει περισσότερη δραστηριότητα, ενώ μια άλλη, εκτός των βασικών ροών, μπορεί να μην έχει το ίδιο όφελος.

Αυτό είναι το σημείο όπου η υποδομή συναντά τον αναπτυξιακό σχεδιασμό. Ο δρόμος δημιουργεί τη δυνατότητα, αλλά δεν φέρνει από μόνος του την ανάπτυξη. Για να αξιοποιηθεί η νέα προσβασιμότητα χρειάζονται επιχειρηματικές δραστηριότητες, οργανωμένες υποδομές, τουριστικές υπηρεσίες, εμπορευματικές εγκαταστάσεις και σωστές συνδέσεις με τις τοπικές αγορές.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η προοπτική σύνδεσης του Ε65 με τον Βόλο, την οποία εξετάζει ξεχωριστά η μελέτη. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ενισχύσει τον ρόλο του λιμανιού του Βόλου στις εμπορευματικές μεταφορές προς τη Δυτική Ελλάδα και την Εγνατία, αλλά και να βελτιώσει τις μετακινήσεις μεταξύ Ανατολικής και Δυτικής Θεσσαλίας. Το όφελος, επομένως, δεν αφορά μόνο το λιμάνι, αλλά ευρύτερα την οικονομική και μεταφορική δραστηριότητα της Θεσσαλίας.

Παράλληλα, ο Ε65 δεν λειτουργεί μόνος του. Ο ΠΑΘΕ και η Ιόνια Οδός αποτελούν επίσης σημαντικούς άξονες και επηρεάζουν τις επιλογές μετακίνησης και μεταφοράς. Έτσι, η ολοκλήρωση του Ε65 δεν δημιουργεί από μόνη της έναν μονόδρομο ανάπτυξης, αλλά ένα διαφορετικό πλέγμα διαδρομών μέσα στο οποίο οι περιοχές θα ανταγωνίζονται και θα συνεργάζονται ταυτόχρονα.

Περισσότερα φορτηγά, ευκολότερη πρόσβαση σε τουριστικούς προορισμούς, νέες επιχειρήσεις και καλύτερη εξυπηρέτηση των περιφερειών μπορούν να μετατρέψουν έναν αυτοκινητόδρομο σε αναπτυξιακό εργαλείο. Ένας νέος οδικός άξονας μπορεί όμως να αλλάξει και τις οικονομικές ισορροπίες που έχουν διαμορφωθεί επί χρόνια. Νέες διαδρομές για τις μεταφορές σημαίνουν ότι αλλάζουν οι επιλογές των επιχειρήσεων, οι εμπορευματικές ροές και τα σημεία από τα οποία περνά η οικονομική δραστηριότητα. Αυτό μπορεί να περιορίσει τον ρόλο παλιών διαδρομών και συμφερόντων που είχαν διαμορφωθεί γύρω από αυτές.

Η πραγματική σημασία του έργου, επομένως, θα φανεί στα επόμενα χρόνια. Όχι από το μήκος του νέου αυτοκινητοδρόμου, αλλά από το τι θα κινηθεί πάνω σε αυτά τα χιλιόμετρα και κυρίως από το ποιοι θα καταφέρουν να αξιοποιήσουν τη νέα πραγματικότητα.

Κύλιση στην κορυφή