Με τη δημοσίευση στο ΦΕΚ της Υπουργικής Απόφασης 96681/2026, το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών εγκρίνει για πρώτη φορά τις Οδηγίες Μελετών Οδικών Έργων για την Πληροφοριακή Σήμανση Ποδηλατιστών (ΟΜΟΕ-ΠΣΠ), θεσπίζοντας ένα ενιαίο πλαίσιο για τη σήμανση των ποδηλατικών διαδρομών σε ολόκληρη τη χώρα.
Πρόκειται για μια εξέλιξη που, αν και δεν συνοδεύεται από την κατασκευή νέων ποδηλατοδρόμων, αποτελεί σημαντικό βήμα στον σχεδιασμό των ποδηλατικών υποδομών. Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε ενιαίο εθνικό πρότυπο για τις πληροφοριακές πινακίδες που απευθύνονται στους ποδηλάτες, με αποτέλεσμα κάθε έργο να ακολουθεί διαφορετική φιλοσοφία ως προς τις πινακίδες, τα εικονογράμματα και τον τρόπο καθοδήγησης.
Οι νέες ΟΜΟΕ-ΠΣΠ καθορίζουν με λεπτομέρεια τον σχεδιασμό, τις διαστάσεις, τα χρώματα, τα εικονογράμματα, τα βέλη κατεύθυνσης και τις πληροφορίες που θα αναγράφονται στις πινακίδες, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο θα καθοδηγούνται οι ποδηλάτες προς σταθμούς μέσων μεταφοράς, χώρους στάθμευσης ποδηλάτων, δημόσιες υπηρεσίες, τουριστικά αξιοθέατα και άλλους προορισμούς. Εδώ, πάντως, υπάρχει μια σημαντική διευκρίνιση. Οι νέες οδηγίες δεν τροποποιούν τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας ούτε εισάγουν νέες ρυθμιστικές πινακίδες του ΚΟΚ, όπως αρκετοί ενδεχομένως θα θεωρήσουν. Πρόκειται για πληροφοριακή σήμανση, δηλαδή για ένα ενιαίο τεχνικό πρότυπο που θα χρησιμοποιείται από εδώ και στο εξής από μελετητές, δήμους, περιφέρειες και τις αρμόδιες υπηρεσίες, ώστε οι ποδηλατικές διαδρομές να αποκτήσουν κοινή εικόνα, σαφή προσανατολισμό και αναγνωρίσιμη ταυτότητα σε ολόκληρη τη χώρα.
Ίσως ήρθε η ώρα η Ελλάδα να σταματήσει να προβάλλει αποκλειστικά τον ήλιο, τις παραλίες και το τσίπουρο. Η χώρα διαθέτει βουνά, φαράγγια, λίμνες, παραδοσιακούς οικισμούς και διαδρομές μοναδικής φυσικής ομορφιάς, που μπορούν να στηρίξουν μια διαφορετική μορφή τουριστικής ανάπτυξης με διάρκεια και ουσιαστικά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες, πολύ πέρα από τη θερινή περίοδο. Σε μια εποχή που η Ελλάδα αναζητά τρόπους να εμπλουτίσει το τουριστικό της προϊόν, η δημιουργία ενός οργανωμένου και ενιαία σηματοδοτημένου δικτύου ποδηλατικών διαδρομών μπορεί να αποτελέσει σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα. Γύρω από αυτό μπορούν να αναπτυχθούν καταλύματα φιλικά προς τους ποδηλάτες, χώροι εστίασης, σταθμοί επισκευής και συντήρησης ποδηλάτων, υπηρεσίες ενοικίασης, εξειδικευμένα καταστήματα και ένα ολόκληρο οικοσύστημα επιχειρήσεων, που θα δίνει νέα αναπτυξιακή ώθηση τόσο στην ύπαιθρο όσο και σε λιγότερο προβεβλημένους προορισμούς.
Τυχαία χρονική συγκυρία ή απλώς άλλη μία ελληνική καθυστέρηση; Την ώρα που η Ευρώπη οργανώνει και ενοποιεί το ποδηλατικό της δίκτυο, η Ελλάδα αποκτά μόλις τώρα ενιαίες προδιαγραφές πληροφοριακής σήμανσης. Η σύγκριση είναι αναπόφευκτη. Πριν από λίγες ημέρες παρουσιάστηκε η πρώτη πανευρωπαϊκή βάση δεδομένων που καταγράφει περισσότερα από 90.000 χιλιόμετρα ποδηλατικών υποδομών, αποτυπώνοντας τη συστηματική προσπάθεια για τη δημιουργία ενός ενιαίου, αναγνωρίσιμου και φιλικού δικτύου για τους ποδηλάτες. Στη χώρα μας, αντίθετα, μπορεί πολλές ποδηλατικές διαδρομές να είχαν ήδη χαρτογραφηθεί και να προβάλλονταν σε χάρτες, τουριστικούς οδηγούς και ψηφιακές εφαρμογές, στην πράξη όμως παρέμεναν συχνά «γυμνές» από μια κοινή πληροφοριακή σήμανση. Ο ποδηλάτης συναντούσε διαφορετικές πινακίδες από περιοχή σε περιοχή, διαφορετική φιλοσοφία σχεδιασμού ή ακόμη και πλήρη απουσία κατευθυντήριων σημείων. Το αποτέλεσμα ήταν να μην υπάρχει μια ενιαία “γλώσσα” που να εξασφαλίζει συνέχεια, προσανατολισμό και ασφαλή καθοδήγηση σε όποιον επέλεγε να κινηθεί με ποδήλατο. Το θεσμικό πλαίσιο υπάρχει πλέον. Το αν οι κανόνες θα γίνουν πραγματικότητα στις ποδηλατικές διαδρομές της χώρας, μένει να αποδειχθεί.
