Αρνητική πρωτιά καταγράφει η Ελλάδα στον τομέα της ηλικίας των οχημάτων που κυκλοφορούν στους δρόμους της, διαθέτοντας έναν από τους πιο γερασμένους στόλους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν πρόκειται για παλιά οχήματα συλλεκτικού χαρακτήρα, αλλά για αυτοκίνητα, φορτηγά και λεωφορεία που χρησιμοποιούνται καθημερινά, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την οδική ασφάλεια και το περιβάλλον.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ένωσης Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA) έως και το 2021, η Ελλάδα κατέχει την πρώτη θέση στην Ε.Ε. ως προς την ηλικία των επιβατικών αυτοκινήτων, με μέσο όρο τα 17 έτη, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 12 έτη. Ακολουθούν η Εσθονία και η Τσεχία, ενώ στον αντίποδα βρίσκονται χώρες όπως το Λουξεμβούργο, η Δανία και η Αυστρία, με στόλους σημαντικά νεότερους.
Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται και στα λεωφορεία και τα φορτηγά. Η Ελλάδα διαθέτει τον δεύτερο γηραιότερο στόλο λεωφορείων στην Ε.Ε., με μέση ηλικία τα 19 έτη, τη στιγμή που ο ευρωπαϊκός μέσος όρος δεν ξεπερνά τα 12,7 έτη. Στα μεσαία και βαρέα φορτηγά, η χώρα μας καταγράφει την πιο δυσμενή επίδοση, με μέσο όρο ηλικίας τα 22,7 έτη, πολύ πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των 14,2 ετών. Παρόμοια είναι η εικόνα και στα ελαφρά φορτηγά, όπου η Ελλάδα κατέχει και πάλι την πρώτη θέση σε γήρανση του στόλου.
Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι τα περισσότερα οχήματα στη χώρα εξακολουθούν να βασίζονται σε παλαιότερης τεχνολογίας καύσιμα. Το 2021, πάνω από το 90% των επιβατικών αυτοκινήτων ήταν βενζινοκίνητα, ενώ τα υβριδικά και εναλλακτικών καυσίμων παρέμεναν σε εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά. Στα λεωφορεία και τα βαρέα φορτηγά, η συντριπτική πλειονότητα εξακολουθεί να είναι πετρελαιοκίνητη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις εκπομπές ρύπων.
Παράλληλα, η Ελλάδα εμφανίζει υψηλή αναλογία επαγγελματικών οχημάτων ανά κάτοικο σε σχέση με τον μέσο όρο της Ε.Ε., γεγονός που επιβαρύνει περαιτέρω το οδικό δίκτυο. Ο συνολικός στόλος οχημάτων στη χώρα ξεπερνούσε τα 6,6 εκατομμύρια το 2021, παρουσιάζοντας μάλιστα αύξηση σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Η γήρανση του στόλου δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά και ζήτημα οδικής ασφάλειας. Παλαιότερα οχήματα στερούνται σύγχρονων συστημάτων υποβοήθησης και προστασίας, αυξάνοντας τον κίνδυνο σοβαρών ατυχημάτων. Τα στοιχεία αναδεικνύουν την ανάγκη για στοχευμένες πολιτικές ανανέωσης του στόλου, ώστε η Ελλάδα να μπορέσει να συγκλίνει με τα ευρωπαϊκά δεδομένα και να περιορίσει τις αρνητικές συνέπειες για οδηγούς, επιβάτες και περιβάλλον.
